Nieuw station Abcoude

Ten noorden (± 500 meter) van het Gein, tussen het spoor en het in ontwikkeling zijnde bedrijventerrein Hollandse Kade, staat al enige tijd het nieuwe station. Op maandag 23 april 2007 is dit nieuwe station in gebruik genomen. Het ontwikkelen van het verdere gebied, waaronder het Geinplein voor het station, zal echter nog meer tijd in beslag nemen. 

Hoe is het nieuwe station bereikbaar?  

Het nieuwe station is via de Spoorlaan per auto, fiets, of te voet bereikbaar. De huidige fietsenstalling en het parkeerterrein aan de zuidkant van het station zijn tijdelijke voorzieningen. De betonplaten waarover de (tunnel)ingang van het station bereikbaar was, zijn inmiddels vervangen De streekbussen stoppen vooralsnog niet bij het nieuwe station. De gemeente is hierover in gesprek met de provincie die concessiehouder is van het openbaar vervoer.

Het oude stationsgebied

Na het omzetten van de spoorrails heeft Prorail de oude spoorbaan gesaneerd. Verder plaatste Prorail hekwerken en komt er een ecologische zone met riet. Later werd de oude spoorwegovergang weggehaald, waarna de wegen Gein Noord en Gein Zuid konden worden afgemaakt. De tijdelijke brug over het Gein werd vervangen door een fiets- en voetgangersbrug.

Het oude station is gesloopt, dat wil zeggen: het perron, het tunneltje, de luifel en het voormalige plaatskaartenkantoor annex wachtruimte. De verharding van het parkeerterrein is blijven liggen. Het monumentale ‘witte’ stationsgebouw is blijven staan. Het Indijkpad is inmiddels hersteld, ook is er een afscheiding aangebracht tussen het fietspad en het aquaduct. Voor de verdere invulling van het gebied is de gemeente in overleg met de verschillende eigenaren van de gronden.

Het spoor en de gemeente Abcoude: een terugblik

Files, dichtgeslibde wegen en overvolle treinen. Nederland kent een nog steeds groeiende mobiliteitsprobleem. Verbeteren en uitbreiden van de sporen is het devies en al jaren één van de speerpunten van het verkeer- en vervoersbeleid van de Rijksoverheid. Dit heeft geleid tot een enorm ingrijpende investering door de sporen tussen Amsterdam en Utrecht te verdubbelen. De spoorbaan tussen de hoofdstad en de Domstad is van oudsher één van de drukste in Nederland. De tweesporige verbinding uit 1843 heeft inmiddels de grenzen van haar capaciteit bereikt.

De gemeente Abcoude en het spoor hebben een bijzondere band met elkaar. Deze wederzijdse betrokkenheid kent een lange voorgeschiedenis. Tijdens de besluitvormingsperiode over hoe de spoorverdubbeling moest worden gerealiseerd, ontstond een intensief contact met de inwoners. De gesprekspartners waren het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (vertegenwoordigd door Rijkswaterstaat), RailInfrabeheer (tegenwoordiger ProRail), Provincie Utrecht, gemeente Abcoude, Vereniging Spaar Het Gein, Vereniging Bescherming Spoorbuurt Abcoude, het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij en Stichting Recreatietoervaart Nederland.
In Abcoude speelt het behoud van landschappelijk fraai gebied een essentiële rol. De spoorlijn kruist aan het uiteinde van de bebouwde kom het riviertje het Gein. De landschappelijke waarden wogen zwaar tijdens de besluitvorming tot de aanleg van de nieuwe spoorsituatie. Alle plannen zijn bovendien op de volgende aspecten kritisch besproken en beoordeeld:

• Landschappelijke aspecten en visuele kwaliteit
• Ecologische waarden
• Stedenbouwkundige waarden
• Cultuurhistorische waarden (fort Abcoude)
• Recreatie en vrije doorvaart van het Gein
• Vervoer en bereikbaarheid (dorp en buitengebied)
• Geluidhinder

Telkens werden deze zaken afgemeten tegen de kosten. De extra uitgaven voor de variant verdiept (aquaduct-tunnel) in vergelijking met de variant verhoogd, bedroegen circa 50 miljoen euro.

Oplossing behoud landschappelijke waarden: tunnelbak

Na een grondige voorbereiding is uiteindelijk gekozen voor een verdiepte ligging van de sporen. Deze keuze is door de betrokken rijkspartijen gemaakt. Om precies te zijn: de aanleg van zogeheten ´half open spoorbakken´. Daar waar het riviertje het Gein en het spoor elkaar ontmoeten, verdwijnt het spoor onder de grond. Hier ligt nu een aquaduct. Inclusief de op- en afritten voor de treinen heeft het aquaduct een lengte van circa 850 meter. Het Gein kan op deze manier ook in nu onbekommerd voort stromen. Ook de kleine pleziervaart maakt ongehinderd gebruik van het Gein. Een 60 meter brede tunnelbak zorgt ervoor dat ook het gebruikelijke voet-, fiets- en wegverkeer de sporen ongehinderd kruisen. Spoor- en wegverkeer zijn dus van elkaar gescheiden en daarmee zijn de overwegen verdwenen. Hierdoor ontstaat een veiliger situatie dan voorheen het geval was.
De spooruitbreiding heeft grotendeels aan de oostzijde van de huidige spoorbaan plaats gevonden. De inpassing van de sporen ter plaatse is bijzonder. De kostbare constructie is in Nederland namelijk uniek.

Samenwerking NS, ProRail en gemeente

Om de ingebruikname van het nieuwe station goed te laten verlopen werken NS, ProRail en de gemeente Abcoude nauw samen. Afgesproken is dat de gemeente verantwoordelijk is voor de ontsluiting van het nieuwe stationsgebied en voor de tijdelijke busplaatsen.

Opening Spoorlaan